Muốn cắt tóc, trước tiên phải học quàng khăn

MUỐN CẮT TÓC, TRƯỚC TIÊN PHẢI HỌC QUÀNG KHĂN

Ở tuổi 28, Vũ Thạch Linh đã có tám năm gắn bó với nghề tóc, một công việc tưởng chừng đơn giản, nhưng lại là thế giới rộng lớn của kỹ thuật, hình khối và cảm nhận thẩm mỹ. Anh từng là dancer hip hop, từng “vấp” không ít lần với kéo, lược, với những đường cắt sai và kiểu đầu thất bại. Nhưng cũng chính từ đó, anh học được một bài học lớn: nghề nào cũng cần nền tảng, và không có sáng tạo bền vững nào được xây trên sự cẩu thả hay tự mãn.

MODCOLLECTIVE2025 @AC.LINHVEP @IGOTAFEVER @RASEAC_T MAKE MOD

Câu chuyện bắt đầu không từ một giấc mơ lớn, mà từ căn tiệm nơi mẹ anh đã gắn bó hơn 30 năm. “Hồi đầu, mẹ chỉ sơ qua cho anh vài thứ. Sau đấy anh đi học ở ngoài, học một ông thầy người Trung Quốc, được một tuần thì thấy không hợp, bỏ”, Linh kể. Rồi định mệnh đến theo cách ngẫu nhiên. Khi còn học đại học, anh quen một người anh làm nghề cắt tóc, và chính anh khi ấy cũng là khách quen của tiệm người đó. “Ông ấy bảo: ‘Nhà mày làm tóc sao mày không thử đi?’”. Và thế là anh thử, rồi gắn bó đến tận hôm nay. Những ngày đầu, anh Linh đi làm thuê ở nhiều nơi, vừa cắt vừa quan sát, vừa “đoán” mình đang sai ở đâu. Sau hai năm, anh trở lại tiệm của mẹ, nơi giờ đây có hai tệp khách riêng: một của mẹ, một của anh. Từ năm 2016 đến nay, anh đã có tám năm sống cùng nghề, một quãng thời gian không dài, nhưng đủ để anh hiểu rằng làm nghề nào cũng cần đi qua rất nhiều lần học, rất nhiều lần thử và rất nhiều lần sai.

Nhiều người nhìn những kiểu đầu lạ mắt của Linh và nghĩ anh là kiểu thợ “tay ngang”, cắt theo cảm hứng. Nhưng thực ra, phía sau vẻ ngẫu hứng ấy là cả một nền tảng kiến thức rất bài bản. “Anh xem và học hỏi từ rất nhiều nguồn, từ Pinterest đến các bộ sưu tập tóc, nghiên cứu form, màu, chất liệu”. Điều làm nên dấu ấn của Linh không nằm ở sự phô trương, mà ở khả năng biến mỗi mái tóc thành một thử nghiệm mới. Anh không dừng lại ở những khuôn mẫu cổ điển, mà luôn cùng khách hàng tìm cách phá vỡ giới hạn, thử một đường cắt khác, một khối tóc mới, hay chỉ đơn giản là một cách nhìn khác về chính họ. Với Linh, cắt tóc chưa bao giờ chỉ là chuyện của kéo hay tông đơ, mà là chuyện của nền tảng, của cách nhìn, của cảm nhận và của sự hiểu biết về con người. Sau tám năm trong nghề, anh vẫn giữ thói quen đi học đều đặn, thậm chí học lại những lớp cơ bản. “Nhiều người hỏi sao không học nâng cao luôn, nhưng thật ra mọi thứ nâng cao cũng bắt nguồn từ cơ bản. Khi mình học đủ chắc, mình sẽ thấy mọi kỹ thuật đều có liên hệ với nhau”. Trong giới làm tóc, mọi thứ đều bắt đầu từ hình khối. Có ba dạng cơ bản mà anh nhắc đến: tròn, vuông và tam giác. Mỗi người có một cấu trúc sọ và gương mặt khác nhau, và nhiệm vụ của người thợ là tìm ra khối phù hợp nhất. “Về kỹ thuật thì có line, layer và graduation. Line là đường cắt phẳng, layer là làm nhẹ và mỏng tóc, còn graduation là tạo độ phồng, độ dày. Khi hiểu và nắm vững được những khái niệm cơ bản này, khi cái nền đã đủ chắc, thì lúc đó mình mới có thể bắt đầu sáng tạo thật sự”.

Cũng chính vì vậy, với Linh, mỗi khách hàng bước vào tiệm đều là một “bài toán” mới cần được giải. Trước tiên, anh phân tích hình khối trên chính gương mặt người đối diện, đâu là điểm cần mở, đâu là góc cần giữ lại, đâu là phần có thể biến tấu. Anh quan sát mái tóc, thói quen tạo kiểu, cách người đó chăm tóc, rồi mới lặng lẽ hình dung ra kiểu phù hợp nhất. Với những ai đã có phong cách và định hướng rõ ràng, anh tôn trọng và hoàn thiện nó. Còn với những người chưa rõ mình thực sự thích gì, anh tư vấn và cùng họ tìm ra một diện mạo vừa mới vừa đúng với chính mình.

Có lẽ cách Linh cắt tóc cũng giống như cách anh nhảy hip hop, có nhịp, có cảm xúc, và có cả những khoảng dừng đầy chủ ý. Trước đây anh là dancer freestyle, nên trong mọi việc anh làm đều có một chút bản năng, một chút tự do. Nhưng cái tự do ấy không phải tùy tiện; nó được xây trên kỹ thuật, trên những nguyên tắc anh rèn mỗi ngày. Khi nền tảng đã đủ vững, anh mới bắt đầu “pha trộn” giữa kinh nghiệm, trực giác và gu thẩm mỹ, để tạo nên cái riêng của mình.

Linh từng được anh em nhìn nhận như một barber, người cắt tỉa và cạo râu cho nam giới, và các kiểu đầu thường theo phong cách cổ điển. “Barber thì liên quan nhiều đến tông đơ, dao cạo, kiểu classic: pompadour, side part, executive contour... Nhưng anh thấy kiểu đó hơi ‘đóng hộp’. Anh muốn nhiều texture hơn, nhiều chuyển động hơn”.

Chính từ khoảng trống đó, Linh tìm đến hairstyling, một hướng đi rộng hơn, nơi anh không chỉ được cắt, mà còn được thiết kế, nhuộm, tạo kiểu, sắp đặt hình khối. Anh bảo, “Tuy nhiên, để muốn nhuộm đẹp, uốn đẹp, hay styling thì trước hết phải cắt thật tốt đã”. Với anh, mọi sự phá cách đều phải có điểm tựa, và điểm tựa đó chính là kỹ thuật, thứ giúp cảm hứng trở nên bền vững.

Đó cũng là con đường mà Linh chọn để đi cùng nghề, con đường đặt kỹ thuật, giáo dục và tinh thần luôn luôn học hỏi lên hàng đầu. Khi dự định mở tiệm riêng - Mod Collective - vào năm tới, anh Linh cũng muốn những người anh em làm cùng mình có được sự tiếp cận giáo dục tốt nhất trong ngành tóc. Anh nói rõ: “Cái bền nhất là giáo dục. Một cửa hàng có thể đông khách, hoành tráng, nhưng nếu thiếu nền tảng, thì không đi xa được”. Ở đây, “giáo dục” không phải chỉ là học ở trường lớp, mà là thái độ học hỏi suốt đời. “Đôi khi anh học lại từ đầu, từ những thứ cơ bản nhất. Ví dụ mình đang hiểu 70%, sau đó mình đi học nốt 30% còn lại. Nhung mà sang năm sau, nó lại tụt về 70%, vậy nên phải luôn cập nhật”. Ngoài sự giáo dục và phổ cập kiến thức liên tục, trong ngành dịch vụ, nhiều người nghĩ đến mở rộng hệ thống, chạy truyền thông. Linh lại chọn con đường ngược lại: chậm, chắc và chân thật. “Anh chỉ muốn khi khách đến, họ cảm thấy xứng đáng với số tiền họ bỏ ra. Vì sau cái giá đó là công sức của người thợ, là đồ nghề, là kiến thức và cả quá trình học hỏi không ngừng”.

Đối với Linh, thành công của một người thợ tóc không đo bằng quy mô hay danh tiếng. Không phải chuỗi cửa hàng hoành tráng hay hàng chục nghìn người theo dõi, mà là mối quan hệ bền chặt giữa người thợ và khách hàng, thứ được gây dựng từ sự tin tưởng và tay nghề thực chất. “Truyền thông chỉ nên chiếm ba mươi phần trăm,” anh nói. “Còn lại bảy mươi phần trăm là trải nghiệm thật. Làm không tốt, dù truyền thông có hay đến mấy cũng ‘lụm luôn’”.

Anh Linh biết rõ con đường mình chọn không dễ đi. Nghề tóc, trong mắt nhiều người, là công việc “ra nghề nhanh, kiếm tiền liền”, nhưng thực tế lại khắc nghiệt hơn nhiều. “Một năm đầu chưa chắc đã có khách và có khi phải mất tới ba năm người thợ mới thực sự hiểu được mình đang làm gì”. Linh nói rồi ngẫm ngợi. “Người thợ cắt tóc không chỉ cắt, mà phải hiểu vì sao mình cắt như vậy. Nếu gặp đúng thầy, có khi chỉ một thời gian ngắn là hiểu, nhưng để tìm được người thầy đúng thì không dễ”.

Chính vì vậy, Linh luôn chủ động đi học, tìm đến nhiều người thầy khác nhau, từ Việt Nam, Trung Quốc đến Nhật, Anh. Mỗi người lại có một cách dạy, một tư duy, một cách nhìn riêng về nghề. Với anh, mỗi chuyến đi học như thế là một lần “gỡ” bớt những gì mình tưởng đã biết, để hiểu sâu thêm một lớp nữa. “Càng học, anh càng hiểu ngọn ngành của nó. Mình phải thật sự hiểu thì mới dạy lại được cho người khác”.

Và có lẽ chính tinh thần “hiểu tận gốc” ấy đã trở thành triết lý trong cách anh truyền nghề. Với học viên mới, Linh không bắt đầu bằng kéo hay tông đơ, mà bằng một việc tưởng chừng rất nhỏ: cách quàng khăn cho khách. “Nghe thì đơn giản, nhưng đó là bài học đầu tiên về sự chỉn chu,” anh nói. “Khách chưa biết em là ai, nên điều đầu tiên là phải học cách làm cho đúng, từ những chi tiết nhỏ nhất. Khi mới đến, em phải biết cách chào hỏi, tư vấn, rồi quàng khăn sao cho khách cảm thấy thoải mái. Em phải hỏi khách: ‘Quàng thế này đã ổn chưa?’ Quàng đúng là khi tháo ra không có tóc lọt xuống, cũng không để lại vệt hằn ở cổ. Anh tin rằng mình phải chỉn chu từ những cái nhỏ nhất, rồi sau đấy mới làm gì thì làm”.

Khi được hỏi về kế hoạch trong 5-10 năm tới, Linh nói anh muốn dần chuyển hướng sang đào tạo. “Anh vẫn sẽ cắt, nhưng chủ yếu cho khách quen thôi. Phần lớn thời gian còn lại, anh muốn dành cho việc dạy nghề, để những bạn theo học cùng anh thật sự hiểu được giá trị của việc học, của sự tiến bộ mỗi ngày”.

Song song với đó, anh vẫn tiếp tục phát triển hướng đi hairstylist, nhận tạo kiểu cho các MV, buổi chụp ảnh hay những dự án nghệ thuật khác. Có lẽ, với những gì anh Linh đã và đang làm, hairstylist không chỉ là con đường song hành giữa nghệ thuật và kỹ thuật, mà còn là minh chứng cho cách một người thợ trưởng thành từ nền tảng vững chắc. Thứ anh thực sự muốn để lại không phải là danh tiếng hay những kiểu tóc được khen ngợi, mà là tinh thần học hỏi, sự chỉn chu và ngọn lửa nghề được truyền lại cho thế hệ sau. Bởi trong bất kỳ công việc nào, chỉ khi có nền tảng và giáo dục làm gốc, mọi sáng tạo mới có thể bền vững và đi xa.

BÀI VIẾT: LÁ THU VÀNG | ẢNH: TÙNG | DESIGN: LÂM HƯƠNG | BIÊN TẬP: LÁ THU VÀNG | WEB: LONG3020

BÀI VIẾT LIÊN QUAN

NÂN: ĐI NHIỀU NGẢ, GIỮ MỘT LỐI

, ÂM NHẠC Có những người chọn con đường âm nhạc bằng lý trí, có người đến với nó như một cuộc chơi. Còn với NÂN, âm nhạc tìm đến cô một cách tự nhiên như thể nó vẫn luôn ở đó, chỉ đợi cô đủ tĩnh để nhận ra. Gần mười năm sau ngày thu bài hát đầu tiên trong bộ đồng phục Việt Đức, NÂN vẫn giữ nguyên cách làm nhạc của ngày ấy: không khuôn mẫu, không ranh giới, và vẫn luôn thành thật với cảm xúc, với chính mình, dù rẽ qua nhiều con đường khác nhau.

TYDE: ÂM BẢN CỦA ÁNH ĐÈN

, ÂM NHẠC Nơi mà ánh đèn không chạm đến, ở khoảng lưng chừng của ranh giới sáng tạo và kỹ thuật, Tyde ở đó. Vừa là record producer, vừa là audio engineer, anh đảm nhận cả định hướng lẫn xử lý để mỗi bản thu được hoàn thiện.

TRIỂN LÃM HOA ĐẠO NHẬT BẢN “GIÓ ĐÔNG” TẠI HÀ NỘI THỊ GIÁC , SỰ KIỆN Từ ngày 6 đến 8/3/2026, tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam (66 Nguyễn Thái Học, Hà Nội), công chúng yêu nghệ thuật tại thủ đô có cơ hội ghé thăm không gian thẩm mỹ tinh tế với triển lãm Ikebana mang tên “Gió Đông” - sự kiện tôn vinh nghệ thuật hoa đạo Nhật Bản và tinh thần chiêm nghiệm trong đời sống đương đại.

KHỔNG TƯỚC DƯƠNG LỆ BÌNH CẢM HỨNG , THỊ GIÁC , SỰ KIỆN Trong hơn bốn thập kỷ, Dương Lệ Bình không chỉ múa mà còn sống như một vũ công và tạo nên ảnh hưởng sâu rộng tới tư duy thẩm mỹ trong nghệ thuật múa đương đại Trung Hoa. Con đường của bà không bắt đầu từ kỹ thuật, mà từ sự quan sát tỉ mỉ những rung cảm thiên nhiên.

THUỶ TIÊN: THƯỚC ĐO TRI THỨC VÀ KHÍ CHẤT CỦA NGƯỜI HÀ THÀNH TƯ LIỆU , VĂN HÓA , THỊ GIÁC Giữa những nếp nhà cổ Hà Nội đầu thế kỷ XX, chăm sóc Thủy Tiên trở nên thịnh hành như một thú chơi thầm lặng, hàm nghĩa của tầng lớp trí thức và tư sản Hà thành mỗi độ Tết đến xuân về.

GRAVURE IDOL/MODEL: "THẦN TƯỢNG ÁO TẮM" NGHĨA LÀ GÌ? CUỘC SỐNG , GÓC NHÌN , THỊ GIÁC Từ những trang tạp chí in bóng loáng cho tới không gian số của mạng xã hội, gravure idol (thần tượng áo tắm) và gravure model đã tồn tại như một hiện tượng đặc thù của văn hoá giải trí Nhật Bản.

"NGỠ ĐÔNG": CUỘC TAO NGỘ CỦA BẢY NGHỆ SĨ TẠO HÌNH THỊ GIÁC , SỰ KIỆN Nhân dịp đầu năm 2026, triển lãm “Ngỡ Đông” giới thiệu các tác phẩm của bảy nghệ sĩ tạo hình tại 16 Ngô Quyền, Hà Nội. Với sơn mài là chất liệu chủ đạo, bên cạnh sơn dầu và điêu khắc, triển lãm mang đến một không gian thưởng lãm giàu cảm xúc, gợi nhiều suy ngẫm về sự tinh tế của nghệ thuật tạo hình.

VINCENT VAN GOGH: MẤT CÁI TAI LÓ CÁI TÀI TƯ LIỆU , THỊ GIÁC Đêm 23/12/1888, trong căn nhà vàng ở Arles (Pháp), Vincent van Gogh tự cắt đi một phần tai trái của mình. Hành động gây sốc ấy nhanh chóng vượt ra khỏi phạm vi đời tư, trở thành giai thoại nổi tiếng nhất trong lịch sử nghệ thuật hiện đại.

TRÒN TONDO: Ở QUẦY BẾP AI CŨNG LÀ CHỦ

, ẨM THỰC Tôi đến Tròn vào một buổi tối mùa thu Hà Nội se lạnh, kiểu thời tiết khiến người ta chỉ muốn tìm một chỗ trốn cái lạnh gió mùa. Tròn nép trong góc phố bên dưới đê Kim Mã, ở tầng một của một khu tập thể cũ - không bảng hiệu lớn, mà chỉ ô cửa nhỏ với ánh đèn vàng ấm cúng.

VƯƠNG GIA VỆ: TÍNH MỸ HỌC CỦA NGHỆ THUẬT TƯƠNG PHẢN ĐIỆN ẢNH , THỊ GIÁC Vương Gia Vệ được xem là một trong những tượng đài của điện ảnh Hong Kong thập niên 1990, với những thước phim kinh điển mang vẻ đẹp đượm chất thơ mà thấm đẫm tính “đời”.

THÀNH DRAW: ĐI QUA NHIỄU LOẠN ĐỂ TÌM LẠI MÌNH

, ÂM NHẠC Có những quãng đời mà sự im lặng dài đến mức chính người trong cuộc cũng không biết gọi tên nó là gì: mất cảm hứng, lạc lối hay đơn giản chỉ là một khoảng chậm cần thiết.

HOẠ SĨ SƠN MÀI HOÀNG QUỲNH: NGHỆ THUẬT THÔI NÔI TỪ NHỮNG ĐÁNH ĐỔI THỊ GIÁC Sơn mài Việt Nam là một loại hình hội hoạ mang vẻ đẹp vi tế và trầm sâu, đòi hỏi ở người nghệ sĩ không chỉ kỹ thuật mà còn thời gian và sự nhẫn nại.

LỜI THÌ THẦM CỦA SƠN: TRIỂN LÃM SƠN MÀI CỦA NHÓM HOẠ SĨ SONTA VĂN HÓA , THỊ GIÁC , SỰ KIỆN Từ ngày 9 đến 20.12.2025, tại Artera Space (Tầng 3, 115 Nguyễn Thái Học, Hà Nội), triển lãm sơn mài “Lời thì thầm của Sơn” chính thức mở cửa, giới thiệu tới công chúng những sáng tác của nhóm hoạ sĩ SonTa.

DANH HOẠ BÙI XUÂN PHÁI: "ÔNG VUA PHỐ CỔ" VĂN HÓA , THỊ GIÁC Trong lịch sử mỹ thuật Việt Nam hiện đại, hiếm có họa sĩ nào gắn bó với một không gian đến mức chỉ cần nhắc tên đã gợi ra hình ảnh của cả một thành phố. Với Bùi Xuân Phái, đó là Hà Nội - cụ thể hơn, là những con phố cũ kỹ, chật hẹp, trầm mặc của khu phố cổ. Chính điều ấy khiến hậu thế gọi ông bằng một danh xưng vừa gần gũi vừa trang trọng: “ông vua phố cổ”.

HẠT MẦM CỦA VĂN HÓA ĐƯỜNG PHỐ

, CẢM HỨNG , VĂN HÓA Từ một nhóm bạn trẻ trượt ván, 2Peanuts đã trở thành điểm tựa của cộng đồng skate Vĩnh Phúc.